| 40G - Blok vervolg |
blz 16 |
mogelijk mijn meening hierover te verbergen, men mag dan zeggen, dat
het onvoorzichtig is. Doch als men tegenover elkander in 't vuur geweest
is en inderdaad op heen geschoten heeft, is 't niet meer mogelijk om
gewoon naast elkander voort te leven, alsof er niets gebeurd ware."
Het onbewogen gezicht, waarin alleen de oogen door een tinteling het
gevoelen van den spreker verraden. Liet de brief van v.V. uit zijn
krijgsgevangenschap lezen. Het gedwongen niets doen valt zeer zwaar.
Kwam, na geluncht te hebben bij Formosa - 't gewone publiek en nog
steeds een groot percentage Joden - verzekering, enz. afgedaan te
hebben, omstreeks theetijd bij Saar en vond daar dadelijk het oude
contact. Toch was S. aanvankelijk wel beinvloed door de paniekstemming
onder de Joden, die zij dan ook van zoo nabij meemaakte. De angst voor
vervolging deed hen alles vernietigen, wat de D. toorn op kon wekken.
Duizenden verboden boeken en geschriften zijn in de kachels der centrale
verwarmingen verdwenen; zelfs werden in kelders brandstapels gestookt,
wat voor de buren natuurlijk niet onopgemerkt bleef, want de scherpe
rook trok door kieren en reten naar boven. Den eersten dag van den
oorlog meer dan honderd meldingen bij de G.G.D. "en dan kwam je
binnen en daar lag weer een heel gezin dat zelfmoord had gepleegd."
De zinnelooze angst die hen in den dood dreef. Begrijpelijk voor hen die
als Zuidelijke impulsieve menschen aan alle opwellingen toegeven en te
meer begrijpelijk voor hen die reeds eenmaal de vervolgingen ondervonden
hebben. Doch wat te zeggen van al die niet-Joodsche intellectueelen, die
de gemakkelijkste weg kozen, om uit het leven te gaan en hun scherpe
verstand niet ten dienste van hun medemenschen stellen om hun
medemenschen te helpen, door deze tijden heen te komen. Juist zij, die
aangewezen waren om door hun groote gaven leiding te geven. Deserteurs
van het Leven. Wonderlijk falen van een
{vel 13}
groot deel van het leidende intellect, dat voos ineenzinkt als het
kracht moet toonen; de kracht en het inzicht dat minder ontwikkelden in
hooge mate blijken te bezitten. Zij behouden hun nuchtere Hollandsche
oordeel en worden niet, van louter veelzijdigheid onzijdig en afzijdig.
De venter van Volk en Vaderland, die huis aan huis vergeefs belde.
Op den dag dat de Duitschers Amsterdam zouden binnentrekken, terwijl de
geheele bevolking in een angstige spanning verkeerde en de zware
rookwolken van de brandende petroleumtanks somber over de stad hingen,
ontdekten allerlei bewoners van Zuid dat er met krijt een teeken op hun
huis was gemaakt. Hoewel onbekend meet de beteekenis hiervan, haastten
dienstmeisjes en huisvrouwen zich, om het met borstels en sop af te
wisschen. Misschien was het enkel een op dat oogenblik wel zeer
ongepaste grap.
Hoezeer de zenuwen in 't bizonder van de in Zuid zoo talrijk wonende
Joden gespannen zijn, was 's nachts duidelijk te bemerken als er
vliegers over kwamen, wat door de nabijheid van Schiphol telkens
gebeurde. De vanwege het warme weer openstaande ramen aan de binnenzijde
van het huizenblok lieten ons het leed van onze buren meebeleven alsof
wij in hetzelfde huis waren: de verontruste gesprekken, de snikken en de
gevolgen die de angst op de magen hadden. Anders gestemde buren gaven
lichtseinen ..... Waarvoor er bij ons aangebeld werd door de
luchtbescherming, hoewel wij er onschuldig aan waren.
Haarlem
20 Juli. Zag twee verbrande treinen staan op het emplacement,
zorgvuldig weggezet achter
een andere trein, die ze voor 't gezicht moest verbergen. Aan den
Noordkant een blijkbaar door een bom getroffen loodsje. Langs eene zijde
van Kenaupark de Kommandantur; J. woont in een goede nabuurschap. Had
juist dien morgen gezien het vertrek van de eerste trein vol
vacantiekinderen naar Oostenrijk; was uit nieuwsgierigheid op het perron
gegaan om te weten wat voor kinderen meegenomen werden, daar er bij de
ouders van de gewenschte kinderen geen animo voor bestond. Begrijpelijk,
daar deze kinderen reeds lang òf in 't Oosten van ons land
ondergebracht waren, òf te zwak van gezondheid, zooals doktersattesten
uitwezen ..... Duitsche en N.S.B.ouders
|